Coach
Organisatieveranderingen
Rol bedrijfsarts

Van pil-voorschrijver tot gesprekspartner

Door Reinoudt van den Pol
|
19 september 2018
|
leestijd leestijd: 2 minuten

Een week alleen in de bergen. Een kleine tent, beperkt eten, ik kan het iedereen aanraden. Het geeft je nieuwe inzichten om van bovenaf te kijken of je nog op de juiste weg zit, zowel privé als in het werk. Van bovenaf kijken, oftewel de helikopterview. Dat pas ik ook toe bij verzuim. Wat zie ik hier nu gebeuren?

Als leidinggevende, huisarts, bedrijfsarts en eerste hulparts bekeek ik de afgelopen jaren verzuim van verschillende kanten. Op het spreekuur, in de tijd dat ik nog als huisarts werkte, merkte ik dat de ‘klacht achter de klacht’ lang niet altijd medisch is. Medewerkers hebben soms moeite met het accepteren van organisatieveranderingen waaruit medische klachten volgden. Dat was ruim voordat het de-medicaliseren populair werd en de stelling ‘ziekte overkomt je, verzuim is een keuze’. Ik merkte dat ik als arts opschoof van een pil-voorschrijver naar gesprekspartner, een coach. Mensen kwamen terug voor een gesprek, de klachten verminderden door te luisteren en te coachen. Mensen leren zich zelf te helpen bleek effectiever dan de medische benadering.

“Mensen kwamen terug voor een gesprek, de klachten verminderden door te luisteren en te coachen.”

Waar ligt het probleem? Niet mee willen, mee kunnen of niet durven. Een organisatieverandering waardoor je jouw vaste kantoormaatje kwijtraakt of jouw functie verandert, dat kan het werkplezier verminderen. Medewerkers raken tussen wal en schip. Het tempo van organisatieveranderingen, de structuurveranderingen en gebrek aan ondersteuning in het werk, bleken vaak een dieperliggende oorzaak te zijn voor verzuim. Ik ben daarom een ook gesprekspartner voor het management, van de operationeel leidinggevende tot aan de Raad van Bestuur. Verantwoordelijkheid nemen voor de ontstane situatie geldt namelijk voor zowel de managers als voor de werknemer. Voor beiden geldt: houd zelf de regie over het gewenste pad.

Mogelijke oorzaken van verzuim

Factoren die verzuim bepalen zijn de medewerkers zelf, de directe omgeving van de medewerker, de leidinggevende, het team of de organisatiestructuur. Voorbeelden zijn:

  • Een leidinggevende die top down stuurt, terwijl verwacht wordt dat werknemers meer de eigen regie pakken.
  • IT-systemen die gericht zijn op kennisoverdracht, terwijl het een mensgerichte organisatie is.
  • De complexiteit van de taken van de medewerkers neemt toe door omgevingsfactoren, maar het opleidingsniveau van de zittende medewerkers sluit daar niet bij aan.

Verbinden, begrijpen, leiden

Als arts en organisatiedeskundige kijk ik verder dan spreekuren. Spreekuren blijven belangrijk, maar zijn reactieve interventies. Bij verzuimreductie draait het om pro-activiteit. Vanuit Mensely organiseer ik daarom samen met HR en het management, workshops bij de klant. Daarnaast kunnen leidinggevenden iedere ochtend tussen 9 en 10 inbellen en hulp krijgen bij de vragen aan medewerkers. Het advies daarin is vaak: eerst verbinden door te begrijpen en dan leiden. De leidinggevenden kunnen zo écht eigen regie pakken om verzuim zelf aan te pakken.

Loop als werkgever af en toe die berg op en kijk naar het grotere geheel.

Wil je vrijblijvend doorpraten over verzuim en de drie verzuimfactoren? De medewerker, de omgeving en de organisatiestructuur? Laat dan je reactie achter.